QAZMURAT — тарихи қазақ басылымдарын цифрландыруға арналған зерттеу платформасы. Мақсаты — араб және тарихи латын графикасындағы мәтіндерді оқуға, тексеруге және зерттеуге қолжетімді ету.
Ұлттық құндылық
Асан Қайғының Желмаясы ізденіс пен мұратты бейнелейді. Цифрлық JELMAYA тарихи сөзді бүгінгі ұрпаққа жеткізуге қызмет етеді. Логотиптегі ай мен жұлдыз — жобаның көркем тұжырымында үміт пен бағыттың, өрнек — мәдени сабақтастықтың нышаны.
Зерттеу және технология
Тану үшін Kraken қозғалтқышы және екі бөлек модель қолданылады: төте жазуға Stage 4, тарихи латынға JELMAYA LATIN BATCH4 сынақ моделі (JELMAYA 01 негізінде). Кириллге көшіру таңба сәйкестіктеріне негізделген; тарихи емлені адам тексереді.
Үш зерттеу бағыты
- Гарифуллин Салават: тарихи араб графикасындағы басылымдардың OCR тануы.
- Қазбеков Айбын: пайдаланушы және әкімші модульдері бар веб-платформа.
- Грудцын Саид: 1929–1940 жылдардағы тарихи латын басылымдарын цифрландыру.
Зерттеушілік адалдық
Бұл — дамытылып жатқан зерттеу нұсқасы. Бір жолдық сынақ қорғауда жеке мысалды көрсетуге арналған. Толық бет режимі автоматты жолдарға бөлу мен OCR нәтижесін бірге тексеруді қажет етеді. Қате танылған және қолмен түзетілген мәтіндер бөлек сақталады.
JELMAYA LATIN BATCH4 · 27.10.2026. Жаңа беттің 22 тест жолында CER 1,90%, WER 15,45%; бұрынғы 40 тексеру жолында CER 1,22%, WER 9,80%. Бұл толық бет пен барлық басылымның дәлдігі емес. Бұрынғы 40 жол бірнеше салыстыруда пайдаланылған; басылымдар тәуелсіздігі расталмаған.